PRoefacties

In de voorbije jaren is gebleken dat de sociale verschillen in Europa in bepaalde wijken van Europese metropolen tot conflicten kunnen leiden. De vele verschillende levensstijlen binnen de moderne samenleving, de verschillen tussen arm en rijk en de verschillen tussen de vele (sub)culturen brengen een pluralisering van levenswijzen met zich mee die tegelijk het gevaar oplevert van een afbraak van de solidariteit in de rechtstreekse leefomgeving. Het bevorderen van de maatschappelijke cohesie – of anders gezegd, de  sociale samenhang – is daarom een belangrijk thema op de politieke agenda van stadsbestuurders.

Het SUN-project erkent de grote waarde van sociale samenhang voor een gezonde stadsontwikkeling en wil daarom nieuwe perspectieven voor samenleven ontwikkelen door burgers (opnieuw) in het maatschappelijk leven te betrekken. Er bestaan meerdere manieren om de sociale samenhang binnen stadswijken te stimuleren. Daarbij zijn allereerst de sociale structuur binnen een wijk en de specifieke maatschappelijke probleemgroepen van belang. Deze analyse werd bijvoorbeeld in de Eupense benedenstad en in de wijk Hodimont van Verviers gerealiseerd.

EUPENSE BENEDENSTAD

In de Eupense benedenstad werd vervolgens in 2010 voor het heerst een stadsontwikkelingsprogramma ingevoerd in het kader van het SUN-project. In de Eupense benedenstad wonen veel verschillende bevolkingsgroepen. Het aantal inwoners van buitenlandse herkomst is er lokaal wat hoger dan elders in de stad. Het imago was veel slechter dan de daadwerkelijke levenskwaliteit in de wijk. Dit bracht bij veel mensen een zeer pessimistische basishouding te weeg, zo bleek.

Vanaf het begin van het project maakten de bewoners kenbaar meer betrokkenheid binnen de wijk te wensen. De aanleg van een stadspark met kiosk op een verwaarloosd terrein bleek een ideale manier om mensen in beweging te brengen. De groenwerkgroep ontwikkelde onder professionele begeleiding meerdere aantrekkelijke ideeën voor jong en oud. Ook uit deze groep kwam het initiatief voor een breed sponsoringconcept, waaraan een groot aantal ambachtslieden en ondernemers hun bijval betoonden.

De werkgroep "Kiosk" ontwikkelde een volledig wijkgeoriënteerd exploitatieconcept: uitbating en beheer van de kiosk, ontwikkeling van nieuwe aanbiedingen op vrijetijdsvlak en sociaal buurtwerk. Hieruit ontstond het idee van een nieuwe werkplek voor werklozen, die door de sociale dienst van Eupen als voltijdsmaatregel wordt erkend omdat het om een sociaal initiatief gaat. Het project won verder aan dynamiek doordat meerdere leden van de werkgroep samen de kerngroep voor een toekomstige bewonersvereniging vormden. De naam "bewonersvereniging" is een voorlopige werktitel, want er wordt niet zozeer gestreefd naar een juridisch organisatieverband als wel naar een forum voor actieve samenwerking binnen de wijk.

Hiermee is – geïnspireerd door het SUN-project – de mogelijkheid ontstaan om ook na afloop van het project op innovatieve wijze in de wijk actief te blijven ten gunste van de bewoners en die activiteiten op dynamische wijze verder te ontwikkelen. Terwijl in de wijk onder de werktitel "bewonersvereniging" wordt gediscussieerd en vooral ook wordt gewerkt, worden ook de bestuurders en beleidsmakers van de stad Eupen betrokken bij de vraag naar welke randvoorwaarden en begeleidende maatregelen nodig zijn om de sociale samenhang te bevorderen.

Verviers-Hodimont

In de wijk Verviers-Hodimont heeft het SUN-project eveneens een sterke impuls voor buurtwerk gegeven. In Hodimont wonen meer dan 100 verschillende nationaliteiten. Het percentage inwoners van buitenlandse herkomst is er met 35 procent aanzienlijk hoger dan elders in de stad Verviers (12 procent). Een analyse van de sociale lagen binnen de wijk toonde aan dat er vooral een taalprobleem heerst – mensen zijn het Frans niet meester – en dat de verschillende (sub)culturen nauwelijks met elkaar in contact komen. Ook bleek uit het onderzoek dat de wijkbewoners niet lang in Hodimont blijven, maar na ca. 3 jaar naar andere stadsdelen verhuizen.

De vzw "La belle Diversité", die in de wijk gevestigd is, kreeg het verzoek om de spelers binnen het lokale verenigingsleven samen te brengen in een gemeenschappelijk platform en samen met hen een actieplan op te stellen dat rekening zou houden met de behoeften van de bevolking. Het kwam erop aan de verschillende lokale spelers, die verschillende culturele achtergronden hebben, samen te brengen en te doen beseffen dat ze samen sterker zijn. Dit vereist niet zozeer een groot budget, maar vraagt wel veel tijd en follow-up. Uit de besprekingen die in de wijk werden gevoerd, kwam een vraag naar meer informatie over de werking van de Belgische instellingen naar voren. De raadplegingen leidden tot de organisatie van een buurtfeest voor en door de inwoners en tot de publicatie van een wijkkrant. Er zijn bezoeken aan het federale en het Waalse parlement gepland, naast betere dienstverlening voor de kinderen.

img
img
img img
Decouvrons Belgique Foto's Feest Hodimont Foto's Burenfeest Foto's Hodimont E-zine 3

Saint-Léonard (Luik)

In Saint-Léonard (Luik) werd in de voormalige brouwerij van Haacht een "opvanghalte" georganiseerd. Het was de bedoeling om jonge ouders uit hun isolement te halen door enkele uren per week hun kinderen op te vangen. In hetzelfde gebouw werd een "intergenerationeel huis" ondergebracht, met activiteiten en mogelijkheden voor de vaak zeer geïsoleerde bejaarde buurtbewoners om elkaar te ontmoeten. Ten slotte werd een intercultureel festival genaamd "100 visages" georganiseerd, waarbij de verschillende culturele groepen de kans kregen om elkaar te ontmoeten.

img img img
100 Visages Foto's Halte Accueil Foto's Maison Intergenerationnelle Foto's

GENK

In Genk werd kansarme gezinnen een grootschalig programma voor ouderschapsbegeleiding aangeboden. Het programma kreeg de naam "Instapje". "Instapmama's" helpen ouders van jonge kinderen vorm te geven aan hun rol als opvoeders. Het programma wordt ook gebruikt voor de opleiding van de begeleidsters, die door het stadsbestuur worden betaald. Voor meer informatie:

Heerlen

In Heerlen werden aan een groep immigrantenvrouwen Nederlandse lessen met taalcoaches aangeboden. In het kader van de cursus werden ook activiteiten georganiseerd om de buren ter te leren kennen of om ontmoetingsplaatsen in de wijk te bezoeken, zoals de volkstuintjes die uit de actie Groen waren voortgekomen.